تعریف نفقه
۲۳
خرداد

نفقه

نفقه چیست ؟

نفقه نیازها و هزینه های مربوط به زن می باشد که بر عهده مرد است مثل ، البسه ، غذا ، اثاث منزل ، مسکن ، هزینه‌های درمانی و بهداشتی و همچنین در صورت نیاز به خدمتکار به خاطر عادت و یا نقص عضو یا بیماری که مالکیت آن به زن می رسد و شوهر مکلف به فراهم کردن آنها بر اساس وضعیت خانوادگی و اجتماعی همسر خود می باشد ؛

البته این نکته شایان ذکر است ، با توجه به اینکه ، نیازهایی مانند مسکن ، که جزئی از نفقه زن به حساب می آید و زن حق انتخاب و زندگی در آن را دارد ، جزئی از اموال او نیست و حتماً نباید به نام زن باشد و و زن فقط حق انتخاب و بهره‌برداری از آن را دارد.

نفقه به چه کسانی تعلق می گیرد و از چه زمانی به زن تعلق میگیرد ؟

پرداخت این امر زمانی بر عهده شوهر است که ، زن در ازدواج دائم با او باشد ، پس در نتیجه ، مورد یاد شده به زنی تعلق می‌گیرد که در زوجیت دائم مرد قرار داشته باشد ، اما زمانی پرداخت آن به عهده شوهر نیست که در نکاح منقطع باشند ، مگر اینکه در زمان عقد شرطی گذاشته شده باشد.

مطالبه آن از سوی زن هنگامی امکان پذیر است که ، زن از شوهر خود تمکین کرده باشد ، یعنی نیازهای شوهر را برآورده کند و خواسته‌های مشروع وی را اجابت کرده باشد ؛

این تمکین دو نوع است ، تمکین خاص که داشتن روابط زناشویی بین زن و شوهر است و تمکین عام که همان فرمانبرداری زن در امور کلی زندگی است که مهمترین آن ، اقامت در خانه شوهر است و زن برای دریافت مطالبه خود باید حتما در خانه شوهر زندگی کند ، مگر اینکه در هنگام عقد ، شرطی به جز این گذاشته شده باشد.

 

نفقه به چه کسانی تعلق می گیرد و از چه زمانی به زن تعلق میگیرد ؟
نفقه به چه کسانی تعلق می گیرد و از چه زمانی به زن تعلق میگیرد ؟

بیشتر بخوانیم : وکیل خیانت در امانت

نفقه اولاد به عهده کیست ؟

برای اولاد در درجه اول به عهده پدر است ، اما در صورتی که پدر توانایی انفاق را نداشته باشد و یا فوت کند ، نفقه به عهده جد پدری خواهد بود ، در مرحله سوم ، در صورتی که ، پدر و اجداد پدری نباشند و یا باشند و قدرت مالی برای انفاق نداشته باشند ، نفقه به عهده مادر است ؛

در مرحله آخر ، اگر مادر هم فوت کند و یا زنده باشد و توانایی دادن آن را نداشته باشد ، پرداخت این امر طبق قانون مدنی ، به عهده جد ، جد مادری و جده پدری است که از لحاظ انفاق در یک ردیف هستند ، و به این صورت است که ، اگر فقط یکی از آنها زنده باشد و یا توانایی انفاق را داشته باشد، همه نفقه به عهده او خواهد بود ، اما اگر همه آنها و یا دو نفر از آنها زنده باشند و توانایی پرداخت نفقه را داشته باشند ، نفقه را باید به نسبت مساوی تأدیه کنند.

نفقه در طلاق خلع

طلاق خلع در صورتی اتفاق می افتد که ، زن به خاطر کراهتی که از شوهر خود دارد و ادامه زندگی با او را برای خود دشوار می بیند ، در ازای مالی که به او می‌دهد ، اعم از اینکه آن مال ، به مقدار مهرش باشد ، یا معادل آن و یا بیشتر و کمتر از مهرش باشد ، از شوهرش طلاق بگیرد ؛

قبول پرداخت این مال از طرف زن به شوهرش ، در مقابل انجام طلاق است تا او را از زوجیت رها کند ، به طوری که ، مرد در زمان عده حق رجوع نداشته باشد.

در کل معنی طلاق این است که ، بعد از اجرای صیغه طلاق ، عقد نکاح دائم منحل شود و از آن به بعد رابطه زوجیت بین زن و شوهر منقطع گردد .

نفقه در اسلام

نفقه در اسلام ، نوعی مسئولیت مالی است ، اعم از فراهم نمودن خوراک ، پوشاک ، مسکن ، نیازهای بهداشتی و درمانی و خدمتکار در صورت نیاز زن که همه بر عهده مرد است ، حتی اگر زن تمکن مالی هم داشته باشد .

از نظر اسلام ، اگر مرد از پرداخت این امر شانه خالی کند ، گناهکار است و زن حق دارد به صورت یک امر حقوقی اقامه دعوا کند و در صورت اثبات ، حق خود را از مرد بگیرد.

نفقه زن بعد از فوت شوهر

این مورد بعد از فوت شوهر هم به زن تعلق می گیرد ، یعنی همان طور که تمکین در زندگی مشترک زن و مرد به زن تعلق می گیرد ، باز هم مستحق دریافت نفقه در صورت فوت شوهر نیز می باشد.

زن در مدت زمان عده بعد از فوت شوهر خود که چهار ماه و ده روز است ، حق دریافت نفقه را خواهد داشت .

پس در نتیجه ، در صورتی که شوهر دارایی و اموالی از خود داشته باشد ، نفقه زن از همان دارایی ها پرداخت می شود ، در غیر این صورت ، اشخاصی مثل خانواده شخص فوت شده  باید حق همسر او را در مدت عده وفات بپردازند ؛

ضمنا زن می تواند بر اساس قانون ، اضافه بر مبلغی که در مدت عده وفات شوهرش دریافت می کند ، اقدام حقوقی در خصوص در یافت مطالبه گذشته خودش هم انجام دهد . زیرا  نفقه زن به عنوان دینی بر عهده شوهرش است و هر وقتی که زن آن را مطالبه کند ، باید به او پرداخت شود .

 

نفقه چیست ؟
نفقه چیست ؟

بیشتر بخوانیم : طلاق توافقی

نفقه بعد از طلاق

در خصوص مورد یاد شده بعد از طلاق ، شرایط بر خلاف موارد قبلی است و مرد بعد از طلاق ، دیگر الزامی به پرداخت نفقه به همسر سابق خود را نخواهد داشت ، زیرا در صورتی این امر به زن پرداخت می شود که ، زن در خانه شوهر باشد و از او تمکین کند ، در غیر این صورت ، پس از جدایی مرد دیگر موظف به پرداخت نفقه به زن نیست ، ضمنا لازم به ذکر است ، حتی اگر زن و مرد از هم طلاق هم  نگرفته باشند ، در صورتی که زن از شوهر خود تمکین نکند ، مرد الزامی به پرداخت نفقه به زن ندارد ؛

اما اگر طلاق آنها از نوع طلاق رجعی باشد ، مرد مکلف به پرداخت آن به همسرش است و زن می تواند تا پایان مدت عده طلاق ، در منزل همسرش سکونت داشته باشد ، اما اگر طلاق آنها  از نوع طلاق بائن باشد ، زن دیگر حق دریافت آن در دوران عده را نخواهد داشت .

نفقه در دوران عقد

بعضی ها بر این عقیده هستند که ، با توجه به اینکه زن و مرد در دوران عقد ، در یک منزل سکونت ندارند و همچنین رابطه زناشویی بین آنها تا قبل از ازدواج ، مرسوم نیست و زوجه باکره است ، به دلیل اینکه زن هنوز از شوهرش تمکین نمی کند ، پس در دوران عقد نفقه ای به او تعلق نمی گیرد ، اما این مسئله به هیچ عنوان قابل پذیرش نیست .

چون بر اساس ماده ۱۱۰۲ قانون مدنی ، همین که عقد نکاح بین زن و مرد بسته شد و آنها پای سند ازدواج را امضا کردند ، همه حقوق و تکالیف مشترک زن و مرد برقرار می شود و حق نفقه زن ، یکی از این حقوق می باشد که مرد موظف است آن را پرداخت کند .

نفقه تحصیل زن

در خصوص نفقه تحصیل زن دو عقیده وجود دارد که ، بعضی نفقه را ، با توجه به عرف آن ، فقط شامل نیازهاى ضرورى می دانند که تحصیل جزو آن نمی‌باشد و بعضی براساس عرف تأمین هر گونه لوازم اولیه و آسایش زن جزو نفقه می باشد ، در نتیجه یکی از نیازهاى اولیه زندگى ، تأمین مخارج تحصیل است و در جزو نفقه محسوب می گردد که این مورد دوم ، در ماده ۱۱۰۷ قانون مدنى آمده است .

 

نفقه اولاد به عهده کیست ؟
نفقه اولاد به عهده کیست ؟

بیشتر بخوانیم :اعمال ماده ۴۷۷

نفقه فرزندان

از جمله مواردی که زن و مرد ، در صورت جدایی و یا طلاق ، باید نسبت به آن اقدام نمایند ، نفقه فرزند مشترکشان است . حضانت فرزند تا ۷ سال با مادر است ، حال چه پسر باشد و چه دختر ، این مادر است که باید هزینه های فرزند مشترک را در حد عرف پرداخت نماید .

اما نفقه فرزندان پسر تا ۱۸ سال و فرزندان دختر تا زمانی که دختر ازدواج نکرده باشد به عهده پدر است ، همچنین در صورتی که ، پسر بعد از سن ۱۸ سالگی تحصیلات خود را ادامه دهد ، تامین مخارج و هزینه تحصیلی او با پدر است .

نفقه چیست؟

نفقه نیازها و هزینه های مربوط به زن می باشد که بر عهده مرد است مثل ، البسه ، غذا ، اثاث منزل ، مسکن ، هزینه‌های درمانی و بهداشتی و همچنین در صورت نیاز به خدمتکار به خاطر عادت و یا نقص عضو یا بیماری که مالکیت آن به زن می رسد و شوهر مکلف به فراهم کردن آنها بر اساس وضعیت خانوادگی و اجتماعی همسر خود می باشد…..

نفقه زن بعد از فوت شوهر به چه صورت است؟

نفقه بعد از فوت شوهر هم به زن تعلق می گیرد ، یعنی همان طور که تمکین در زندگی مشترک زن و مرد به زن تعلق می گیرد ، باز هم مستحق دریافت نفقه در صورت فوت شوهر نیز می باشد….

نفقه اولاد به عهده کیست ؟

نفقه اولاد در درجه اول به عهده پدر است ، اما در صورتی که پدر توانایی انفاق را نداشته باشد و یا فوت کند ، نفقه به عهده جد پدری خواهد بود ، در مرحله سوم ، در صورتی که ، پدر و اجداد پدری نباشند و یا باشند و قدرت مالی برای انفاق نداشته باشند ، نفقه به عهده مادر است…